شیلا هیکس (Sheila Hicks)

شیلا هیکس یکی از چهره های شاخص هنر معاصر و از پیشگامان حوزه نساجی، فیبر و بافت است. او با آثار پشمی و بافت‌دار خود که سرشار از رنگ‌هایی جذاب و سرزنده هستند، مرز بین نقاشی و مجسمه سازی و همچنین هنرهای زیبا و صنایع دستی را از بین برده است. شیلا هیکس را در محافل هنری مطرح جهان به خاطر کاربردهای نوآورانه‌اش در چیدمان‌هایی (Installation) متشکل از کانسپت‌های نساجی، بافت و مجسمه سازی به خوبی می‌شناسند. ابعاد و اشکال آثاری که او خلق می‌کند بسیار متنوع بوده و از آثاری دیواری که در واقع گونه‌ای از نقاشی هستند تا آثاری که از سقف آویزان شده و تا زمین امتداد می‌یابند را شامل می‌شود. 

چیدمان های شیلا هیکس با الهام از بافتنی های مادربزرگ

شیلا هیکس تحصیلاتی مرتبط در رشته هنرهای زیبا در مقطع لیسانس و فوق لیسانس از دانشگاه Yale دارد و با دریافت بورسیه‌ای تحصیلی از کشور شیلی برای دنبال کردن نقاشی به این کشور سفر می‌کند. در این سفر، متوجه علاقه خود به کار کردن با فیبر و بافت شده و تجربه‌اش تأثیری شگرف بر آینده هنری او می‌گذارد. 

در زمان تحصیل در Yale به طور عمیق در مورد موضوعاتی مانند واقعیت‌های فیزیکی و تأثیرات ادراک محیطی (Spatial perception) و رنگ‌ها بر روان، مطالعاتی را همراه با استاد خود جوزف آلبرت که یکی از مشهورترین تئوریسین های رنگ است، انجام داد. در ادامه مطالعات خود در زمینه تصور و ادراک افراد، به تفاوت‌های آن‌ها در نحوه دیدن و درک متفاوت آن ها از آن چه که می‌بینند رسید و این موضوع را در افراد مختلف بررسی کرد.

او بافتنی را در سنین کودکی از مادربزرگ خود آموخت و تمامی تجربه‌هایش از طبیعت که در قالب بازی‌های کودکانه‌اش در مزرعه ذرت و در دامن طبیعت شکل گرفته بود را توانست به خوبی در آثارش به نمایش بگذارد.

شیلا هیکس معتقد است که بافت در دنیای امروز نقشی ثانویه داشته و بیشتر به ماده‌ای اولیه با جنبه کاربردی یا دکوری تبدیل شده است. هیکس می‌خواهد این جایگاه را برای بافت در دنیای هنر تغییر داده  و در عمل نشان دهد که یک هنرمند با این ماده اولیه اسرارآمیز و شگفت آور چه کارهایی می‌تواند انجام دهد. 

هیکس در آثار خود از تمامی ابزارها، رسانه‌ها و امکاناتی که فضاهای داخلی در اختیار او می‌گذارند، استفاده می‌کند ولی این کاربرد با تکنیک‌های صلب مینیمالیست‌ها تفاوت زیادی دارد. اثری از لبه‌های سختی که در آثار نقاشان آبستره مشاهده می‌شود و در آثار سایر هنرمندان معاصر غالب است در آثار هیکس وجود ندارد. او مجسمه‌های خود را از مواد اولیه‌ی نرم و غیر معمول می‌سازد.

تفکر خلاق، در هر لحظه همراه شیلا هیکس بوده و تجربه‌های خودآگاهی را برای او شکل می‌دهد. در مواجهه با مواد اولیه مختلف، همواره به این فکر می‌کند که از میان آن‌ها کدام ماده اولیه را انتخاب کرده و با این ماده اولیه چه چیزی می‌تواند خلق کند.

از نظر او رنگ، بافت و فرم همواره مفاهیمی در هم تنیده هستند. همه چیز از یک مفهوم شروع شده و ایده‌ای را در او شعله ور می‌کند. هیکس در خلق آثارش هیچ پیش قضاوتی نسبت به موادی که به کار می‌برد نداشته و هر چه قدر این مواد اولیه کاربرد پذیری یا تطبیق پذیری بیشتری داشته باشند برای او جذاب‌ترند.

او با تمام وجود اثر هنری خود را حس می‌کند، افکارش در لحظه لحظه خلق هر یک از این آثار و  جزء جزء آن ها موجود است. هیکس هر رج از هر یک از این آثار را با فکری جدید خلق کرده است. گویی نوشتن جمله‌ای را آغاز کرده، کلمه کلمه آن را با احساس خود نگاشته و به پایان جمله  می‌رسد. نقطه‌ای گذاشته و خط بعدی را با فکری دیگر آغاز می‌کند. در آثار خود نیز هر رج را به همین منوال خلق کرده و به همین دلیل اثر نهایی می‌تواند با مخاطب به خوبی ارتباط برقرار کرده و حس او را منتقل کند. گویی با نوشتن چندین خط، مفهومی را در نامه‌ای برای فردی نوشته است. با پایان هر اثر، حس خود را به خوبی منتقل کرده و با خود می‌گوید این آن چیزی است که انجام دادم. 

شیلا هیکسفلسفه آثار شیلا هیکس

از نظر او بخش مهمی از بافتنی‌هایش توری‌هایی هستند که چارچوب و ساختار کارهایش را می‌سازند. بخش اعظمی از زندگی همه ما را نیز همین چارچوب‌ها یا توری‌ها تشکیل می‌دهند که بقیه قسمت‌های زندگی‌مان حول آن‌ها شکل می‌گیرد. منحنی‌ها، از نظر هیکس افرادی هستند که او یا هر فرد دیگری در زندگی خود آن ها را می‌شناسد یا مسیرهایی هستند که در آن‌ها افراد از چارچوب‌های خود خارج شده و دیگر روال عادی زندگی‌شان را با همان شیوه قبل ادامه نمی‌دهند.

هیکس در خلق آثارش از خود سوال می‌کند چرا نخ باید در گذر از توری یا چارچوبی که برای آن در نظر گرفته فرمان بردار باشد یا در کناره‌های کار گره‌های مرتبی را ایجاد کند. می‌تواند فقط چرخشی داشته و در کناره‌ها بسته شود. 

شیلا هیکس همواره در ناخودآگاه خود در مورد رنگ‌ها و محیط رنگ‌ها فکر می‌کند، آن‌ها را به خوبی و عمیقا دیده، مشاهده کرده و حس می‌کند. در کارهایش بیشتر به سمت رنگ‌هایی می‌رود که نیروی خاصی داشته، اغواگرند یا تشعشع نورانی خاصی دارند. برعکس از به کار بردن رنگ‌ها و ترکیب رنگی‌هایی که جذاب نیستند در خلق آثارش اجتناب می‌کند.

از نظر او، مخاطبان امروزی با رنگ‌های مختلفی که در قالب طرح‌های گرافیکی در کتاب‌ها و پوسترهای مختلف می‌بینند بمباران می‌شوند. او عقیده دارد که در زمانه‌ای زندگی می‌کنیم که در آن محیط طبیعی به واسطه کاربردهای ناشیانه و عدم حساسیت بر روی این کاربردها ضربه زیادی خورده است.

تلفیق هنر و معماری در آثار شیلا هیکس

فضای شهری مانند آرسنال که مملو از دیوارهای آجری و معماری خاص در فضای شهری است، برای شیلا هیکس الهام بخش بوده و او را به تفکر در مورد بافت وا می‌دارد. از نظر او همه چیز درباره احساسی است که حس و موسیقی این رنگ‌ها در مخاطب ایجاد می‌کنند. به نظر او، وجود رنگ‌های زیاد در آرسنال و تأثیری که بر محیط اطراف می‌گذارند، این شهر را تبدیل به فضای خاص مانند فضایی مجسمه‌ای مانند (Sculptural Environment) می‌کند که در آثار هیکس هم نمود پیدا کرده است.

او در مورد فضایی که در این شهر برای نمایش کارهایش در اختیار دارد، تعریف می‌کند که «سال گذشته که برای دیدن این مکان آمدم، اصلا به مهم ترین قسمت های این فضا دقت نکردم. در حالی که مهم ترین قسمت این فضا برای من این ترک هاست. شاید این ترک‌ها برای شما صرفا ترک‌هایی عادی بر روی دیواری قدیمی به نظر آید و شاید در اولین نگاه حتی آن ها را نادیده بگیرید ولی برای من این ترک‌ها مهم‌ترین بخش این فضا هستند که می‌توانم از آن ها به خوبی برای بیان احساس و خلاقیت خود و ساختن اثری هنری استفاده کنم.

در این ترک‌ها، آجرهایی بازمانده از سالیان دور شروع به جداشدن و از هم پاشیدن می‌کنند ولی هیکس با هنر خود آن ها را به زیباترین شکل ممکن تزیین کرده است.

به عقیده هیکس در این فضا، ممکن است افراد چیزهای زیادی ببینند و به نکته‌های بسیاری توجه کنند ولی امیدوار است نکته اصلی که بازدیدکنندگان به آن دقت می‌کنند، نحوه تلفیق هنر و معماری باشد که شاید نکته‌ای ظریف و پنهان به نظر برسد.

این فضا برای شیلا هیکس مثل حس تسکینی عمیق است که گویا می‌توان در آن قدم گذاشت و همزمان در آن فضا گم شد. شیلا هیکس همواره اشتیاق شدیدی برای فتح قله‌ها داشته و اکنون در شهرهای پاریس و نیویورک استودیو دارد.

برای دریافت داستان هنرمندان دیگر در خبرنامه پروانه عضو شوید.

شیلا هیکس

دیدگاه خود را ثبت کنید

مقالات جدید پروانه را از دست ندهید!
با ثبت ایمیل خود، از آخرین مقالات و نوشتارهای هنری پروانه در رشته های مختلف، اطلاع رسانی کارگاه ها و فراخوانها به صورت هفتگی باخبر شوید.