استیتمنت هنری خوب، اثری سامان یافته از کلمات به جای عناصر بصری!!!

استیتمنت هنری خوب بخش مهم و ضروری رزومه هنری یک هنرمند است. بسیاری از هنرمندان اعتقاد دارند اگر می‌توانستند احساسات و درونیاتشان را در قالب کلمات ارائه دهند، دیگر نیازی به خلق اثر هنری نداشتند. این سخن تا حدودی درست است. اما در دوران هنر معاصر که استیتمنت نویسی یک مهارت محسوب می‌شود و به اندازه خلق اثر هنری اهمیت دارد، هنرمند ناچار است تا با این جریان همراه شده و ادراکات و روند هنرآفرینی خود را مکتوب کند. در این مقاله از وبلاگ پروانه به بررسی ویژگی‌های یک استیمتمنت هنری حرفه‌ای و دلایل ضرورت وجود آن می پردازیم.

استیتمنت هنری چیست؟

استیتمنت هنری یا بیانیه هنری شامل جملاتی نه چندان طولانی درباره کار هنرمند است. این نوشتار اغلب به منظور معرفی خالق اثر، پیشینه فعالیت‌های هنری او و همچنین توضیح درباره مجموعه به نمایش درآمده و دلایل پیدایش آن مکتوب می‌شوند.
به عبارت دیگر استیتمنت هنرمند با آشکار کردن ایده ها و مفهوم ذهنی و زوایای پنهان کار او، معنا را آسان تر انتقال داده و زمینه ارتباط میان اثر هنری و مخاطب را فراهم می‌کند.

چرا استیتمنت هنری مهم است؟

استیتمنت نویسی در فهم هنر امروز به قدری اهمیت دارد که گاه آن را بخشی از کار هنر و یا تکمیل‌کننده آن می‌دانند. یک بیانیه اصولی و حرفه‌ای ثابت می‌کند که هنرمند به انگیزه‌های هنری خود واقف است و به روند آفرینشگری یا خلاقیت تسلط کامل دارد.
البته باید توجه داشته باشید که نوشتن درباره هنر کار بسیار سختی است. بسیاری از هنرمندان می‌گویند که اگر می‌توانستم درباره کارم سخن‌سرایی کنم یا بنویسم، سخنران یا نویسنده می‌شدم و نه هنرمند؛ اگرچه این حرف پر بیراه نیست، اما در زمانه ما یکی از ملزومات حضور در محافل هنری نوشتن درباره هنر خویشتن یا همان نوشتن استیتمنت است.

استیتمنت هنری چیستپیشینه استیتمنت هنری

تا همین چندی قبل در قرن ۲۰ میلادی صحبت در رابطه با داستان اثر و نوشتن درباره اثر هنری در میان هنرمندان امری بیهوده و حتی غیرحرفه‌ای بود، چرا که هنر مدرن معنا را در درون خود اثر می‌جست و توصیف و تفسیر آن را بی‌اهمیت می‌دانست. «جکسون پولاک» معتقد بود که هنرمند باید لال باشد و «ماتیس» می‌گفت اثر هنری به تنهایی گویاست و نیازی به توضیح ندارد. حتی بیانیه‌هایی که هنرمندان یک سبک خاص ارائه می‌دادند، تنها به منظور معرفی اهداف جمعی اعضای یک گروه و روش هنری آن هنرمندان بود و ارتباطی به دیدگاه شخصی آنها نداشت.

آغاز استیتمنت نویسی

اما با پیدایش پست مدرنیسم و تغییر در روند آفرینشگری هنری، داشتن یک استیتمنت حرفه‌ای در کنار اثر به امری ضروری تبدیل شد. تقریبا از اواخر قرن ۲۰ و اوایل ۲۱ بود که دیدگاه سنتی نسبت به زندگی و هنر به چالش کشیده شد و هنرمندان که تصور می‌کردند شکافی عمیق بین مخاطب و اثر هنری به وجود آمده، تلاش داشتند تا او را در تجربه‌های هنری خویش شریک کنند.
همین تفکر باعث شد که به تدریج نوشته‌هایی در ورودی گالری‌ها و یا در کنار آثار هنری ظاهر شوند تا ایده‌ها و مفاهیم ذهنی هنرمند را به اشتراک گذاشته و از تفسیرهای نادرست جلوگیری کند. درواقع استیتمنت هنری مانند مقدمه مقاله یا کتابی بود که ذهن مخاطب را برای خواندن در مورد اثر هنری آماده می‌کرد.

چگونه یک استیتمنت هنری خوب بنویسیم

شما به عنوان یک هنرمند حرفه‌ای باید نسبت به اصول بیانیه نویسی اطلاعات کاملی داشته باشید، چرا که عدم آگاهی نسبت به موضوع استیتمنت نویسی باعث پدید آمدن استیمنت‌های گمراه کننده و بی هدفی می‌شود که نه تنها ارزش اثر هنری را ارتقا نمی‌دهند، بلکه منجر به تحقیر و تمسخر آن خواهند شد. به عبارت دیگر تمامی زحمات هنرمند و آثار او می‌تواند در سایه وجود یک استیتمنت غیراصولی و نامناسب در نمایشگاه نادیده گرفته شود. پس برای ارائه یک بیانیه خوب از نمونه استیتمنت هنری خوب حتما دیدن کرده و در راستای بیانیه نویسی خود از آن ها استفاده نمایید.

اصول بیانیه نویسی حرفه‌ای 

یک استیتمنت هنری نباید طولانی و خسته کننده باشد، زیرا مخاطب در بدو ورود به نمایشگاه و یا هنگام خواندن رزومه و استیتمنت تنها به دنبال ویژگی خاصی در کار شما می‌گردد و اضافه‌گویی در این امر می‌تواند او را گمراه کرده و تاثیرات منفی یه همراه داشته باشد. بنابراین اختصاص دادن تنها سه پاراگراف مختصر برای نوشتن استیتمت اثر هنری کافی است که با جزییات بیشتر به شرح آن می‌پردازیم:

  • بخشی از پارگراف اول مربوط به اطلاعاتی( درباره هنرمند و سوابق کاری )شما و گذشته کاریتان است. یکی از نکاتی که در نوشتن این بخش اهمیت دارد، پرهیز از داستان‌پردازی درباره رویدادهای زندگی و کودکی شماست است (هنرمند است) مگر اینکه ارتباطی مستقیم با اثرتان داشته باشد. در مرحله بعد باید درباره جهان‌بینی خود هنرمند و نحوه شکل‌گیری ایده‌های اولیه توضیح دهید. ارائه چشم‌اندازی کلی درباره تاریخچه خلق اثر در این بخش کفایت می‌کند.
  • در پاراگراف دوم باید توضیحات تکمیلی پیرامون مفاهیم ذهنی هنرمند ارائه شود.در این بخش شرح می‌دهید که از چه رویداد یا منبعی الهام گرفته‌اید و فلسفه شما درباره خلق اثرتان چیست. همچنین باید درباره روش‌های اجرا و تکنیک‌های خاصی که در فرآیند آفرینشگری استفاده کرده‌اید، صحبت کنید. این اطلاعات باید بسیار دقیق و حقیقی باشند و از به کار بردن عبارات شاعرانه و احساسی پرهیز شود.
  • در پاراگراف آخر بیانه نویسی نیز به جملاتی کوتاه به عنوان جمع‌بندی و نتیجه‌گیری استیتمنت هنری می‌توان پرداخت.

چگونه استیتمنت خوب بنویسم

نباید هایی در نگارش استیتمنت هنری خوب

توجه داشته باشید که تنها دانستن اطلاعات کافی از اصول بیانیه نویسی حرفه‌ای کافی نیست و شما باید بدانید که از چه مواردی در نوشتن استیتمنت دوری کنید. 

  • از توضیحات طولانی و به کار بردن جملات بی محتوا و کلیشه‌ای درباره اثر خودداری کنید. اغراق و به کار بردن لغاتی که بر شکوه، جلال و خودستایی شما منجر ‌شود، ارزش اثر هنریتان را زیر سوال می‌برد، زیرا اغلب هنرمندانی از این روش استفاده می‌کنند که حقیقتا چیزی برای گفتن ندارند.
  • برای بیان دیدگاه شخصی خود هرگز از کلمات عجیب و غریب تخصصی و فنی استفاده نکنید. 
  • خوداری از سخنان اغراق‌آمیز، این کار نه تنها کمکی به بالا بردن وجه هنری شما نمی‌کند، بلکه از همان ابتدا دیدی منفی در مخاطب ایجاد خواهد کرد.
  • به یاد داشته باشید که بسیاری از مخاطبان گالری‌ها از میان کارشناسان و خریداران چیره‌دست دنیای هنر هستند و اطلاعات تقریبا کاملی از هنر معاصر دارند. بنابراین ادعای شما باید جایی برای دفاع داشته باشد.
  •  تنها بر روی یک ویژگی تمرکز کنید و از توصیف کل کار بپرهیزید. نیاز نیست درباره نکات مثبت و جذاب اثرتان صحبت کنید. با این کار فرصت سورپرایز کردن مخاطبان را از دست می‌دهید. اجازه دهید آنها با قوه تخیل خود نقاط برجسته اثر را تشخیص داده و از این کشف و شهود شگفت زده شوند. اما این امر به معنی این نیست که از تمام خصوصیات ارزشمند کار بگذرید.

در نتیجه می توان گفت استیتمنت هنری، نوشتن درباره تولد یک ایده و پرورش آن طی فرایند آفرینشگری است. داشتن یک استیتمنت خوب نقش مهمی در حرفه‌ای نشان دادن شما به عنوان هنرمند ایفا می‌کند.
بنابراین نوشتن استیتمنت کار ساده‌ای نیست و اگر اطلاعات تخصصی نسبت به آن ندارید، حتما از یک نویسنده کمک بگیرید تا استیتمنت هنری شما به نوشته‌ای تبدیل شود که خواندن آن برای بازدیدکننده لذت‌بخش، خواندنی و به یادماندنی باشد. همچنین پیشنهاد می‌کنیم استیتمنت خود را پیش از انتشار با دوستان خود به اشتراک بگذارید و اجازه دهید آن‌ها برای ویرایش به شما کمک کنند.

دیدگاه خود را ثبت کنید

مقالات جدید پروانه را از دست ندهید!
با ثبت ایمیل خود، از آخرین مقالات و نوشتارهای هنری پروانه در رشته های مختلف، اطلاع رسانی کارگاه ها و فراخوانها به صورت هفتگی باخبر شوید.